สินเชื่อส่งออกพังเพราะสงครามการค้า? Trade Credit Insurance คุ้มครองความเสี่ยงทางการเมือง

ปี 2565 ผู้ประกอบการธุรกิจค้าส่งสินค้าเกษตรแปรรูปในไทย ส่งออกล็อตสินค้ามูลค่า 8.5 ล้านบาทไปยังประเทศหนึ่งในแถบตะวันออกกลาง ทุกอย่างดำเนินการปรกติ เอกสารครบ ลูกค้าปลายทางมีประวัติเครดิตยอดเยี่ยม แต่ระหว่างของอยู่บนด่านศุลกากร รัฐบาลท้องถิ่นฝั่งนู้นเกิดรัฐประหารและออกคำสั่งประกาศมาตรการคว่ำบาตรการนำเข้าเงินตราต่างประเทศเฉียบพลัน...

ลูกค้าอยากโอนเงินแสนจะตาย แต่ "กฎหมายห้ามแบงก์ชาติของเขาโอนเงินข้ามประเทศเพื่อจ่ายให้ซัพพลายเออร์"

ความเสี่ยงทางการเมือง (Political Risks) กลายเป็นดัชนีพุ่งปรี๊ดของธุรกิจการค้าระหว่างประเทศ จากวิกฤตภูมิรัฐศาสตร์ (Geopolitics) และความขัดแย้งเชิงศุลกากรทั่วโลก ส่งผลให้หลายธุรกิจสะดุดจนล้มละลาย ทั้งที่ตัวเองและลูกค้ารักษาสัญญาอย่างเคร่งครัด

---

5 ความเสี่ยงทางการเมืองที่ Export/Import ต้องเผชิญ

เมื่อการซื้อขายข้ามประเทศเกิดขึ้นนอกขอบเขตควบคุมของสัญญา การตกลงกันเองจะถูกพลังรัฐแทรกแซง:

1. Inconvertibility & Transfer Risk: รัฐบาลปลายทางสั่งแช่แข็งการแปลงสกุลเงินท้องถิ่นมาเป็นดอลลาร์ ทำให้ลูกค้าเอาเงินออกมาเคลียร์ให้คุณไม่ได้
2. Contract Frustration: สัญญาสัมปทาน หรือโปรเจกต์โดนทางรัฐบาลสั่งแคนเซิลดื้อๆ ทำให้ทุกระบวนทัพล่มสลาย
3. Embargo และ Import Ban: มีมติคว่ำบาตรอย่างมีคำสั่งกะทันหัน หรือขึ้นแบล็กลิสต์สินค้าจากประเทศใดประเทศหนึ่ง
4. War & Civil Disturbance: เสียหายจากความรุนแรงทางการเมืองกบฏกลางเมือง หรือจราจลไฟไหม้ลามติดโกดังที่ลูกค้าปลายทาง ก่อนที่สิทธิเป็นเอกเทศจะถูกยกให้
5. Expropriation & Confiscation: การยึดทรัพย์โดยอำนาจรัฐหน้าด้านๆ

---

Trade Credit Insurance คุ้มครองเคสระดับมหภาคนี้อย่างไร?

หลายท่านมักคิดว่า ความเสี่ยงภัยสงคราม (War/Political Risks) คือข้อยกเว้นตลอดกาลของทุกประกัน ภัยเหล่านั้นใช่สำหรับหมวด property

แต่ความเป็นจริงสำหรับ กรมธรรม์ Trade Credit Insurance ที่ออกแบบแพ็กเกจส่งออก-นำเข้า ระดับ Global Policy (มักออกโดยผู้เชี่ยวชาญระดับโลก เช่น Atradius, Euler Hermes หรือ Coface) จะมีคอร์สระบุความคุ้มครอง (Political Risk Coverage) อย่างชัดเจนว่า:

"ครอบคลุมการผิดนัดชำระหนี้ (Default) อันเนื่องมาจากการแทรกแซงโดยตรงจากนโยบายรัฐ หรือเหตุการณ์ทางการเมืองระดับชาติ"

ซึ่งเมื่อคุณเคลมผ่านหมวดสินเชื่อทางการค้านี้ ทางผู้รับประกันจะชดเชยค่าความสูญเสีย (ทั่วไปจะหักค่า Deductible เล็กน้อย) ช่วยให้บริษัทคุณมีสภาพคล่องกลับมาหมุนเวียน และยกเอาเคสหนี้ที่ติดคั่งอยู่ในรัฐบาลปลายทาง ไปเป็นหน้าที่ของบริษัทประกันและนิติกรระหว่างประเทศในการไล่เบี้ยทวงถามระดับชาติให้คุณแทน (สิทธิ Subrogation)

---

คุณควรซื้อหรือไม่? คำถามสำคัญก่อนขยายตลาด

• คุณโฟกัสคู่ค้าอยู่ที่กลุ่ม G7 หรือกลุ่มประเทศ Emerging Markets / Frontier Markets (ประเทศพัฒนาใหม่ในแอฟริกา, เอเชียกลาง, อเมริกาใต้)
• คู่ค้าของคุณพึ่งพาซัพพลายเชนหรือรายได้สัมปทานหลักจากทางรัฐบาลนั้นมากแค่ไหน
• ส่วนต่างกำไร (Profit margin) มีคุ้มค่าพอที่จะถูกตัดตู้สินค้านี้ตกทะเลเปล่าหรือไม่ หากติดขัดเพียงหนึ่งตู้ แล้วธุรกิจล้มเหลวไปสามปี

---

การบริหารความเสี่ยงไม่ใช่แค่การซื้อประกัน แต่คือการวางรากฐานความมั่นคงให้ธุรกิจของคุณ — Siam Advice Firm พร้อมเป็นที่ปรึกษาเคียงข้างคุณ ด้วยประสบการณ์ในการบริหารความเสี่ยงภาคอุตสาหกรรมและ B2B อย่างครบวงจร

หากต้องการปรึกษาเพิ่มเติม สามารถติดต่อเราได้ที่ LINE: @siamadvicefirm ครับ