สินค้าติดด่านหรือศุลกากร: ประกันขนส่ง Marine Cargo คุ้มครองค่าปรับและความล่าช้าหรือไม่?

ในการค้าระหว่างประเทศ ความล่าช้า ณ ด่านศุลกากรคือฝันร้ายของผู้นำเข้าและผู้ส่งออก โดยเฉพาะในช่วงปี 2026 ที่กฎระเบียบด้านความปลอดภัยและมาตรฐานสินค้ารักษ์โลกมีความเข้มงวดมากขึ้น

เจ้าของธุรกิจหลายท่านมักเข้าใจผิดว่าการซื้อประกัน ประกันภัยขนส่งสินค้าทางทะเล (Marine Cargo) (ICC A) แบบ "All Risks" จะคุ้มครองความสูญเสียทุกอย่างที่เกิดขึ้นระหว่างทาง แต่ในความเป็นจริง "ความล่าช้า" (Delay) และ "การกระทำของเจ้าหน้าที่รัฐ" คือหนึ่งในข้อยกเว้นมาตรฐานที่สำคัญที่สุด

ทำไมประกันถึงไม่คุ้มครองสินค้าติดด่าน?

ภายใต้เงื่อนไขมาตรฐาน Institute Cargo Clauses (ICC) ทุกประเภท จะมีข้อยกเว้นที่ระบุไว้ชัดเจนดังนี้:

1. ข้อยกเว้นเรื่องความล่าช้า (Delay Exclusion): ประกันภัยขนส่งสินค้าทางทะเล (Marine Cargo)ถูกออกแบบมาเพื่อคุ้มครองความเสียหาย "ทางกายภาพ" (Physical Damage) จากอุบัติเหตุ แต่ไม่ได้คุ้มครองการสูญเสียทางการเงินจากการที่ของถึงช้า เช่น สินค้าตกรุ่น, เสียโอกาสในการขาย หรือค่าปรับจากการส่งมอบล่าช้า
2. ข้อยกเว้นการยึดหรือกักกันโดยเจ้าหน้าที่ (Seizure & Detention): หากสินค้าถูกกักไว้โดยศุลกากรเนื่องจากการสำแดงเอกสารผิดพลาด, การละเมิดลิขสิทธิ์, หรือไม่มีใบอนุญาตนำเข้าที่ถูกต้อง ความสูญเสียหรือค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นในช่วงนี้ ประกันจะไม่รับผิดชอบ

แล้วถ้าสินค้าเสียหาย "ระหว่าง" ถูกกักล่ะ?

นี่คือจุดที่ซับซ้อนครับ หากสินค้าถูกศุลกากรกักไว้เพื่อตรวจสอบ (Detention) แล้วในระหว่างนั้นเกิดเหตุเพลิงไหม้ที่โกดังศุลกากร หรือเกิดพายุทำให้น้ำท่วมตู้คอนเทนเนอร์ที่ด่าน กรณีนี้ ประกันอาจยังคุ้มครอง หากความเสียหายนั้นเกิดจากภัยที่ระบุไว้ในกรมธรรม์ และสัญญาประกันภัยยังมีผลอยู่ (ยังไม่หมดระยะเวลา Warehouse-to-Warehouse)

กรณีศึกษา: สินค้าผักผลไม้สดส่งออกไปตะวันออกกลาง ผู้ส่งออกรายหนึ่งส่งผลไม้เมืองร้อนไปดูไบ ปรากฏว่าเรือล่าช้าและสินค้าติดขั้นตอนตรวจเอกสารที่ท่าเรือนานกว่าปกติ 10 วัน ทำให้ระบบทำความเย็นในตู้คอนเทนเนอร์มีปัญหาและผลไม้เน่าเสียทั้งหมด

ผู้ส่งออกพยายามยื่นเคลมประกันภายใต้ ICC(A) แต่บริษัทประกันปฏิเสธเคลม โดยให้เหตุผลว่าสาเหตุหลัก (Proximate Cause) ของความเสียหายคือ "ความล่าช้า" (Delay) และลักษณะของสินค้าที่เน่าเสียง่ายตามธรรมชาติ (Inherent Vice) ซึ่งเป็นข้อยกเว้นในกรมธรรม์

การบริหารความเสี่ยงไม่ใช่แค่การซื้อประกัน แต่คือการวางรากฐานความมั่นคงให้ธุรกิจของคุณ — Siam Advice Firm พร้อมเป็นที่ปรึกษาเคียงข้างคุณ ด้วยประสบการณ์ในการบริหารความเสี่ยงภาคอุตสาหกรรมและ B2B อย่างครบวงจร

หากต้องการปรึกษาเพิ่มเติม สามารถติดต่อเราได้ที่ LINE: @siamadvicefirm ครับ